túc cầu là gì

Một "tín đồ túc cầu giáo" đích thực

Các giải bóng đá châu Âu và World bóng đá là nơi "ươn mầm", thu hút và "đào tạo" nên những "tín đồ túc cầu giáo". Đó là những người có tình yêu vô tận với trái bóng tròn. Câu chuyện về họ có niềm vui và cả niềm tiếc nuối.

Nhân viết về hệ lụy thức khuya xem các giải bóng đá châu Âu, tôi muốn kể về anh C. mà với tôi, đó là một "tín đồ túc cầu giáo" điển hình.

Anh C. là công nhân một xí nghiệp gần nhà tôi, nhờ có anh, tôi biết đến bóng đá và có những hiểu biết đầu tiên về bóng đá. Cứ chiều chiều anh rủ chúng tôi đi đá bóng, sân bãi là bất cứ đâu, đồng lúa vừa gặt, sườn đồi thoai thoải, thậm chí là cả cánh rừng phi lao. Quả bóng thì chằng buộc, khâu vá chi chít, đôi khi là cả trái bòng.

Năm 1982, vào hè, cảm giác anh căng thẳng chờ đợi cái World cup thế giới sắp diễn ra ở một nước xa lắc xa lơ nào đó mang tên Tây Ban Nha. Suốt ngày anh nói về trái cam nhỏ Naranhito (linh vật của World cup) và đếm ngược từng ngày giải khai mạc. Anh kiếm đâu ra cuốn tạp chí về World cup, tôi vẫn nhớ gương mặt choán hết cả bìa là hình ảnh Maradona tóc xù, ở góc nhỏ hơn là ảnh toàn thân của Bolokhine (Liên Xô). Cả những tờ Thể thao - Văn hóa lúc đó hình như mới ra những số đầu tiên, qua tay bao người đã nát nhàu được anh sưu tầm và đọc ngốn ngấu rồi tếu táo giảng giải cho chúng tôi nghe. Ví dụ, anh bảo: "Té ra Maradona là người gốc Việt chúng mày ạ. Tay này chắc có bố là người Tày nên mang họ Ma".

Rồi cái World cup đáng chờ đợi đó cũng diễn ra. Thời ấy quê tôi chưa có điện, ngay cả xí nghiệp của anh cũng chỉ có máy phát điện chạy dầu, nổ máy từ 7 giờ tối đến 11 giờ khuya. Tivi là chiếc máy Satun hay Neptun điện tử to đùng của Ba Lan, cứ một chốc lại rỗ nhằng rỗ nhịt. Chương trình truyền hình thì nghèo nàn, thường phát từ 7 giờ đến 11 giờ tối. Thỉnh thoảng mới được nhà đài chiếu cố phát trực tiếp một trận của giải Liên Xô. Vậy mà anh nhớ vanh vách những Bolokhine, Senghelia, Dasaev, Demianenco, Khidiatulin, sau này thêm Belanov, Zavarov... Những trận khuya, anh dẫn chúng tôi nằm vạ vật bờ đê, bờ ruộng chờ đến giờ phát và kể những câu chuyện trên trời dưới biển về Pele, Yasin... Nhiều lần, chờ được đến giờ phát thì tivi chạy dòng chữ "Vì điều kiện kỹ thuật, trận… không thể tiếp sóng được, mong các bạn thông cảm", thế là chúng tôi tiu nghỉu ra về. Trận chung kết World cup năm ấy giữa Ý và Tây Đức (Ý thắng 3 - 1) chúng tôi không xem được cũng vì lý do tương tự.

Tiếp nữa là World cup 1986 ở Mexico, nơi anh đắm đuối với màn trình diễn tuyệt hảo của Maradona và giữ tình yêu với thiên tài ấy đến tận phút cuối cuộc đời. Anh cũng còn kể mãi về Platini, Zico, Socrates, Falcao. Cuối những năm 80, quê tôi có điện lưới, nhà anh khá tuềnh toàng, nhưng cái anh cần đầu tiên và quan trọng hơn hết thảy là "đầu tư" ngay một cái tivi để xem đá bóng. Thế là vĩnh biệt cái sân xí nghiệp cổ tích của anh, nơi tối tối cả ngàn người đến hóng.

Tôi đi công tác xa, một lần về nghe nói anh mới bị đột quỵ. Sang gặp anh, không thấy anh nói gì về sự bất tiện của cái xe lăn, hay nỗi vất vả của vợ con về chuyện sinh hoạt, cơm nước; mà vẫn say sưa nói về những trận đấu các giải châu Âu vừa diễn ra. Kể thế cũng hay, vì nếu không có thú xem đá bóng (mà giờ thời gian với anh lại quá nhiều) thì chắc anh buồn biết mấy. Vợ anh bảo: "Ông ấy đột quỵ cũng vì thức khuya xem đá bóng. Xem xong ông ấy ngủ, như mọi hôm ngủ gần đến trưa nên chị cũng chẳng gọi. Mãi đến lúc ăn cơm, chị gọi mới phát hiện vội đưa đi viện, may mà còn sống".

Được mấy năm thì anh mất. Dịp World cup 2018 sắp diễn ra ở Nga, tôi về quê cũng gần dịp giỗ anh, nên sang nhà thắp cho anh nén hương. Thằng con anh châm nén hương đưa cho tôi, bỗng nhiên nó bảo: "Bố cháu mê bóng đá thế, chú thích đội nào cứ bảo bố cháu phù hộ chắc là sẽ được".

Ừ, có lẽ?