xem ketqua bongda homnay

Thông tin cơ bản về cây bòn bon

Bòn Bon Thái có vỏ màu vàng nhạt, mọc thành chùm. Vỏ dẻo, chùm trái to nhỏ xem lẫn, múi căng mọng nước ngọt lịm. Cơm bòn bon màu trắng đục, vị ngọt thơm, mỗi trái có từ 3 – 5 múi, có hạt. Bòn bon chứa nhiều đường, chất xơ, vitamin A, B1, B2, B3, C, và các khoáng chất khác. Bòn Bon có tác dụng rất tốt đối với sức khỏe đặc biệt là giúp ngăn ngừa ung thư ruột kết, chống lão hóa, tăng cường miễn dịch.

Trái bòn bon còn có hai tên quý phái hơn do vua nhà Nguyễn ban: trái Nam Trân, tức “(trái) quý ở phương nam” và trái Trung Quân, tương truyền vì trong khi trốn tránh quân Tây Sơn, nhờ có trái bòn bon ăn cứu đói mà nhóm quân phò chúa mới cầm cự được.

Tên khoa học của quả bòn bon là Lansium domesticum, quả bòn bon có hình tròn, vỏ dẻo, phần thịt có màu trắng đục, bên trong có khoảng 5 – 6 múi. Dưỡng chất trong trái bòn bon khá phong phú từ vitamin đến khoáng chất và rất có lợi cho sức khỏe. Khi còn xanh thì bòn bon có vị chua chua, khi chín thì có vị ngọt hơn vì vậy được rất nhiều người ưa chuộng.

Đặc điểm cây bòn bon

Cây Bòn Bon khi ra quả kết thành chùm ở thân và ở cành to. Cần lưu ý rằng thời gian ban đầu trồng cây cần có bóng râm che cho cây để cây có điều kiện sống và sinh trưởng tốt nhất cho cây.

Cây thân gỗ cứng và mọc thẳng, độ cao trung bình từ 10 – 15m, lá mọc kép đối xứng, hình như chiếc lông chim với phiến lá to và dày, lá khá cứng, không có lông, dài khoảng 8 – 15 cm. Thân cây có vỏ màu nâu đỏ hay vàng nâu.

Hoa mọc ra từ thân và cành lớn, thành chuỗi dài, hoa có màu trắng hoặc vàng nhạt. Hoa Bòn Bon là hoa lưỡng tính, có thể tự thụ phấn mà không cần cây khác nên độ thuần chủng của cây rất cao khi được trồng bằng hạt.

Quả gần như có hình tròn, mọc thành chùm dài, mỗi chùm có từ 4 – 30 quả, mỗi quả có đường kính khoảng 5cm, vỏ mềm khi chín có màu vàng, nếu quả chín tự nhiên thì phía dưới mỗi quả sẽ có chấm đen như lỗ kim, còn chín ép thì vỏ màu vàng rất mượt, không có lỗ kim.

Ruột Bòn Bon màu trắng đục hoặc gần như trong suốt. Mỗi quả chia thành 5 – 6 múi, múi mọng nước, mỗi múi có 1 hạt. Vị Bòn Bon hơi chua mang theo vị ngọt, càng chín thì càng ngọt hơn, có mùi thơm đặc trưng nên giá bán khá cao. Các múi được ngăn cách với nhau bằng 1 vách màng mỏng, hạt Bòn Bon rất đắng, khó tách khỏi ruột.

Nếu trồng cây Bòn Bon từ hạt, thì thời gian từ khi trồng đến khi thu hoạch sẽ rất lâu (khoảng 10 – 15 năm) nên hiện nay người ta thường nhân giống hoặc trồng mới bằng những cách khác nhanh hơn, và cho thời gian kết quả sớm hơn như giâm, chiết hoặc ghép. Cây ghép có thể cho thu hoạch sau 2 – 3 năm tính từ lúc trồng.

Công dụng quả bòn bon

Quả Bòn Bon chứa nhiều đường, chất xơ, vitamin A, B1, B2, B3, C, và các khoáng chất khác. Nên quả Bòn Bon có tác dụng rất tốt đối với sức khỏe đặc biệt là giúp ngăn ngừa ung thư ruột kết, chống lão hóa, tăng cường miễn dịch… nhưng nó cũng chứa lượng đường khá cao nên người bị tiểu đường không nên dùng nhiều.

Ngoài phần ruột ăn được thì các bộ phận của cây Bòn Bon đều được dùng làm thuốc. Như vỏ và hạt làm thuốc hạ sốt, tiêu diệt ký sinh trùng đường ruột, ký sinh trùng sốt rét, tiêu chảy, kiết lỵ,…..

Vỏ Bòn Bon phơi khô và đốt lên có tác dụng đuổi muỗi, côn trùng có hại. Bôi lên da có thể làm dịu các vết do bò cạp hoặc côn trùng cắn do có tác dụng kháng khuẩn. Trong lá cây thì có chứa hợp chất có tác dụng ức chế các khối u ở da.

Ngoài những tác dụng rất tuyệt vời với sức khỏe trên thì trong những năm gần đây Bòn Bon còn được trồng như cây cảnh trong nhà hay cây tạo bóng mát trong khu đô thị, trong công viên.